Slovačka etnokuća u Silbašu

Slovačka etnokuća porodice Sklabinski prikazuje narodnu kulturu Slovaka koji žive u vojvođanskom selu Silbaš i koji, poput drugih mesta nasenjenih Slovacima u Srbiji, brižno čuvaju svoj slovački identit – pre svega slovački jezik, materijalno i nematerijalno kulturno nasleđe i sa njim u vezi slovačke tradicije.

 

Kuća je izgrađena 1925. godine a njen vlasnik Pavel Sklabinski, rođen 1895. godine uz pomoć oca Jana Sklabinskog, rođenog 1865. godine, projektovanje kuće poverili su nemačkim majstorima iz Gajdobre. Pločice, koje i danas krase pročelje kuće, dovezene su iz tadašnje Čehoslovačke. Kuća je građena kombinovano – zidanjem i nabijanjem a u svoje vreme imala je majstorski oslikane plafone, seosku ili kaljavu peć ali i kvalitetnu stolariju, koja je i danas u odličnom stanju. Kuću čini šest soba i to: prednja soba, kućerak, srednja soba /pitvor/, zadnja soba i kuhinja. Prozori zadnje sobe gledaju u dvorište odnosno na gonk na kojem se u letnje doba nalazila šarena klupa, ograda kao i stelaži za cveće.

U etnokući je danas smešteno preko sto vrednih predmeta. Najstariji predmet je iz 1804. godine a njega je poklonio Ondrej Medovarski iz Silbaša. U pitanju je oruđe za rad koje se koristilo prilikom košenja sena. Stariji predmeti datiraju s kraja 19 veka a tu spada oslikana komoda ili zastaknjen venac neveste iz 1899. godine. Najstariji predmeti poklon su kolekcionara Tomaša Čelovskog iz Bačkog Petrovca a odnose se na keramiku i odevne predmete. Većina predmeta u kući potiče iz prve polovine 20. veka. Ovde spada orman iz 1913. godine, odevni predmeti, muzički instrument harmonijum i drugi.

">

Predmeti smešteni u zadnjoj sobi potiču iz 30. godina 20. veka a u kuhinji nalazimo i razboj koji je poklon Marije Vozar iz Kisača ali i brojne druge predmete vezane za pripremu hrane.

 

Jedinstvene i originalne predmete kuća je dobila od brojnih silbašana, rođaka i prijatelja, takođe od rodbine iz Kisača, Petrovca, Gložana.. Ipak, najveći broj predmeta oduvek je postojao i služio nameni u porodici Sklabinski te su oni osnova ove zbirke.

Ovde ubrajamo i stare fotografije, brojne crkvene knjige od kojih je najvrednija tzv. Kraljicka Biblija iz 1864. godine.

Ova zbirka narodne kulture rezultat je velike ljubavi i ogromnog poštovanja prema precima, koji su nastojali da u skladnom i mirnom suživotu sa većinskim srpskim stanovništvom Silbaša izgrade jedno ugodno i prijatno mesto za život. U današnjem vremenu ovakav prikaz prošlosti treba da bude dobar putokaz ka svemu onome čemu stremimo.

Ljubiteljima tradicije, narodne nošnje pa i slovačke gastronomije preporučujemo da posete našu Slovačku etnokuću. Vaš dolazak možete najaviti kod Zuzane Sklabinski na 021/ 764 435 ili na mail sklabinska@gmail.com. Dobrodošli!!!